Okul öncesi Eğitimin Tarihi
Küçük çocuklar için okullar ilk kez
18. yüzyılda
Fransa’da,
19. yüzyılın
başlarında da
İngiltere ve
İtalya`da açıldı.
Ancak bu okullar, okul çağındaki çocukların eğitildiği öbür
okullardan pek farklı değildi. Bu okullarda dinsel eğitime,
alfabenin ve gündelik ev işlerinin öğretilmesine ağırlık
veriliyor, oyuna çok az zaman ayrılıyordu.
İngiltere`de küçük
çocuklar için okullar açma düşüncesini ilk kez, bir sosyal
reformcu olan Robert Owen hayata geçirdi.
1816`da
İskoçya`nın
New Lanark kentinde
açtığı okulda, çocuklara ilginç etkinliklerde bulunabilecekleri,
sağlıklı bir ortam sağlamayı amaçlamıştı. İsviçreli eğitimci
Friedrich Froebel 1841`de, “çocuk bahçesi” anlamına gelen ilk
kindergarten`i kurdu. Froebel, bu okulun çocukların oyun
aracılığıyla kendilerini geliştirebilecekleri ve dış dünyayı
öğrenebilecekleri bir yer olacağını düşünmüştü.
Okulöncesi eğitimin önemi üzerinde duran ünlü
adlardan biri de,
1907`de
İtalya`da ilk çocuk
evini açan doktor
Maria Montessori`dir.
Montessori, çocukları öğretim adına sıkı disiplin kuralları
içine hapsetmek yerine, neyi ne zaman öğreneceklerini çocukların
kendi kararına bırakmanın daha doğru olduğunu savundu.
ABD`de anaokulları
ilk kez yükseköğretim kurumları ve araştırma merkezleri
tarafından çocuk gelişimi konusunda araştırmalar yapmak amacıyla
kuruldu.
1930`daki ekonomik
bunalım sırasında ise federal hükümetler işsiz öğretmenlere iş
olanağı yaratmak üzere yeni anaokulları açtılar.
Günümüzde
Anaokulları
Günümüzde pek çok ülkede yoksul ailelerin
çocukları ya da zihinsel ve bedensel özürlü çocuklar için devlet
desteğiyle açılmış anaokulları vardır. Normal okulöncesi eğitim
için kurulmuş anaokulları da pek çok ülkede yaygındır. Ama
okulöncesi eğitim değişik ülkelerde farklı biçimlerde uygulanır.
İsveç’te 3 ay – 5 yaş arası çocuklar kreşe alınır. Türkiye’de
0-3 yaş arası çocuklar kreşlere, 3-6 yaş arasındaki çocuklar
anaokuluna kabul edilir. ABD’de çocuk yuvalarına 2-5 yaş arası
çocuklar gider. ABD`de beş yaşındaki çocukların yüzde 60`ı, dört
yaşındakilerin ise yüzde 40`ı anaokuluna gitmektedir.
Türkiye`de
Anaokulları
Türkiye`de ilk anaokulu
1915`te açıldı.
Cumhuriyet döneminde
kız meslek liselerine bağlı olarak açılan yeni anaokullarının,
aynı zamanda öğretmen adaylarının eğitimine yönelik bir işlevi
vardı. Aynı dönemde özel sektöre de anaokulu açma izni verildi.
Daha sonra en az 100 kadın işçi çalıştıran fabrikalara, kreş ve
anaokulu açma zorunluluğu getirildi. Ne var ki işyerlerinde az
sayıda kadın işçi çalıştırılması yüzünden bunun uygulamada
etkili bir sonucu olmadı. Bugün ilaç, tütün ve dokuma
fabrikaları gibi kadın işçilerin yoğun olduğu işletmelerde,
devlet ve özel sektörce işletilen anaokulları vardır. İlköğretim
okullarında, bazı kamu kuruluşlarında ve özel işyerlerinde de
anaokulları bulunmaktadır. Bu okulların 0-3 yaş grubundaki
çocuklar için açılmış olanları “kreş”,
3-6 yaşlar arasındaki çocuklar için olanları da “yuva” olarak
adlandırılır. Bütün bu gelişmelere karşın, günümüzde Türkiye’de
anaokulu çağındaki çocukların çok azı okulöncesi eğitimden
yararlanmaktadır.
